Lịch sử phát triển rượu vang – Dòng rượu chất lượng của thế giới

Rượu là thức uống ưa chuộng và phổ biến của nhân loại trong hàng ngàn năm. Sự thích thú tự nhiên đối với loại thức uống này xuất phát từ hương vị tuyệt vời, các thành phần có lợi cho sức khỏe và đặc biệt khoái cảm tinh thần (trạng thái say).

Không có bất kỳ món đồ uống có cồn nào có thể tác động mạnh mẽ đến người uống như rượu vang. Việc trao đổi, giao thương rượu vang giữa các nền văn hóa là điều kiện lý tưởng cho các tôn giáo và triết học lan rộng khắp châu Âu. Rượu vang cũng thường được đề cập trong kinh thánh ở chương 6 – 8, Noah, người đầu tiên phát hiện ra cây nho và từ đó khám phá ra việc ủ rượu vang.

Lịch sử rượu vang

Rượu vang, cho đến ngày nay được sử dụng trong Giáo hội Công giáo như là một biểu tượng thay thế cho máu của Chúa Kitô, đó là một dấu hiệu chứng tỏ vai trò quan trọng của rượu vang trong nhiều năm trôi qua. Nhiều thế kỷ trước, người ta xếp hạng 1 đất nước có phát triển hay không dựa vào ngành công nghiệp rượu vang của nước đó, vì chỉ có các xã hội phát triển mới có thể hỗ trợ một ngành công nghiệp rượu vang thịnh vượng và cạnh tranh. Người ta thường nói rằng xã hội phương Tây xây dựng nền tảng của nó dựa trên rượu vang.

lịch sử rượu vang

Không có bằng chứng xác thực cụ thể, nhưng theo 1 truyền thuyết Ba Tư cổ đại thì người phát hiện ra rượu vang đầu tiên là 1 phụ nữ. Truyền thuyết kể lại rằng, vì phạm phải 1 sai lầm mà Hoàng Hậu Ba Tư bị đức vua thất sủng. Sự ê chề và nhục nhã quá lớn đến nỗi nàng đã ăn một số loại nho bị hỏng trong lọ nhằm chấm dứt cuộc sống của mình.

Tuy nhiên, cái chết của nàng không xảy đến như dự định, thay vì trượt vào giấc ngủ vĩnh hằng, tâm trạng nàng bỗng trở nên vui vẻ, say xỉn và sau đó bị ngất xỉu. Khi tỉnh dậy, nàng thấy tất cả những rắc rối của cuộc đời mình dường như đã trôi qua. Nàng tiếp tục ăn những trái nho hỏng và tâm trạng của nàng thay đổi rất nhiều. Nàng đem khám phá này dâng lên cho vua Ba Tư và nhanh chóng có lại được sự sủng ái của ngài. Từ đó, Ba Tư trở thành 1 trong những nước đầu tiên sản xuất và buôn bán rượu vang.

Mặc dù đây là 1 câu chuyện khá thú vị, những khám phá ngẫu nhiên về rượu vang có thể xảy ra ở các vùng khác nhau, như vậy rất có thể việc phát minh ra rượu vang chỉ là những sự may mắn thuần túy.

Rất khó để có thể nói chính xác lịch sử rượu vang bắt nguồn từ đâu, nhưng các bằng chứng sớm nhất về 1 loại thức uống lên men từ nho được tìm thấy ở Trung Quốc khoảng 7000 năm TCN, Georgia từ 6000 TCN, Iran từ 5000 TCN và Sicily từ năm 4000 TCN. Cơ sở sản xuất rượu vang  đầu tiên được tìm thấy là nhà máy rượu Areni-1 ở Armenia được cho đã tồn tại ít nhất là 6100 năm tuổi.

1 báo cáo năm 2003 của các nhà khảo cổ cho thấy khả năng nho được trộn với gạo để sản xuất đồ uống lên men hỗn hợp ở Trung Quốc trong những năm đầu của thiên niên kỷ thứ bảy TCN. Bình gốm được tìm thấy ở Jiahu, Hà Nam chứa các dấu vết của axit tartaric và các hợp chất hữu cơ khác thường được tìm thấy trong rượu vang. Tuy nhiên, không thể loại trừ các loại trái cây bản địa khác trong vùng, chẳng hạn như táo gai. Những loại đồ uống này, có vẻ là tiền đề của rượu gạo, có thành phần là nho chiếm tỉ lệ nhiều hơn các loại trái cây khác. Chúng là 1 trong số hàng chục loài cây bản địa hoang dã ở Trung Quốc, chỉ được biết đến 6000 năm sau đó.

rượu vang

Sự lan truyền của văn hóa rượu vang về phía tây có lẽ là do những người Phoenicia truyền bá ra thế giới từ các thành phố dọc theo bờ biển Địa Trung Hải ngày nay là Syria, Lebanon, Israel và Palestine. Các loại rượu vang của Byblos được xuất khẩu sang Ai Cập trong thời Cựu vương quốc và sau đó trên khắp Địa Trung Hải. Bằng chứng bao gồm hai con tàu đắm Phoenician từ năm 750 TCN được phát hiện bởi Robert Ballard, trong đó cả ngàn chai rượu vang vẫn còn nguyên vẹn. Là thương nhân lớn đầu tiên trong ngành rượu vang, các Phoenicia dường như đã bảo vệ nó khỏi quá trình oxy hóa với một lớp dầu ô liu, tiếp theo là một con dấu làm bằng gỗ thông và nhựa. Mặc dù người Sardinia nuragic đã tiêu thụ rượu trước khi có sự xuất hiện của người Phoenicia.

Những di tích đầu tiên của Cung điện Apadana ở Persepolis có từ năm 515 TCN bao gồm những bức chạm khắc miêu tả những cống vật mà chư hầu dâng tặng vua Achaemenid, trong số đó có rượu vang.

Tài liệu tham khảo văn học đối với rượu vang rất phong phú trong sử thi Homer. Trong đó, thường đề cập đến Thần Dionysus, vị thần Hy Lạp của sự hoan lạc và rượu vang. Homer thường xuyên sử dụng từ ngữ "biển vang tối" (οἶνωψ πόντος, oīnōps póntos) vì dưới bầu trời Hy Lạp màu xanh đậm, biển Aegea khi nhìn từ trên xuống dưới có màu tím giống như rượu vang.

Ở Ai Cập, rượu vang đóng vai trò quan trọng trong đời sống nghi lễ cổ xưa. Người ta đã tìm thấy dấu vết của rượu vang trắng trong 5 chiếc vò hai quai bằng đất sét lấy từ lăng mộ của Pharaoh Tutankhamun. Dấu vết của rượu vang cũng được tìm thấy ở trung tâm Tân Cương ở Trung Quốc ngày nay, có niên đại từ thiên niên kỷ thứ hai và thứ nhất TCN.

rượu vang

Có nhiều điều mê tín dị đoan xuất hiện xung quanh việc uống rượu vào thời kỳ đầu, chủ yếu do màu của rượu vang giống máu. Trong tác phẩm Moralia của Plutarch, ông nói rằng trước triều đại của Psammetichus, các vị vua cổ đại không uống rượu vang, "cũng không sử dụng nó trong lễ rượu dâng lên các vị thần, họ nghĩ nó là máu của những người đã một lần chiến đấu chống lại các vị thần và từ đó, khi họ ngã xuống và hòa mình vào đất, họ tin rằng cây nho sẽ đâm trồi." Điều này lý giải tại sao khi say rượu "nó khiến đàn ông mất hết ý thức và làm họ phát khùng”, vì họ đã tràn đầy dòng máu của tổ tiên họ.

Công nghệ làm rượu vang đã được cải thiện đáng kể trong thời kỳ của Đế chế La Mã. Nhiều giống nho và kỹ thuật canh tác đã được phát triển, các thùng chứa rượu do người Gaul phát minh, sau đó là các chai thủy tinh do người Syria phát minh, bắt đầu cạnh tranh với những chiếc vò hai quai làm bằng đất nung trong việc chứa và vận chuyển rượu vang. Sau khi người Hy Lạp phát minh ra ốc vít, máy ép rượu vang đã trở nên phổ biến trong các căn nhà sang trọng của người La Mã. Người La Mã cũng tạo ra những cái tên tiền thân cho các hệ thống tên gọi cho các vùng làm rượu nho sau này.

rượu vang

Rượu vang có thể pha trộn với các loại thảo mộc và khoáng chất, được giả định để phục vụ mục đích y học. Và thời La Mã, tầng lớp thượng lưu thường nghiền ngọc trai thành bột và trộn với rượu vang nhằm tăng cường sức khỏe. Cleopatra đã tạo nên huyền thoại về mình bằng cách hứa với Mark Antony rằng bà sẽ "uống giá trị của một tỉnh" trong một chén rượu vang, sau đó bà trộn một viên ngọc đắt tiền với một chén rượu và uống. Sau khi đế chế Tây La Mã sụp đổ vào khoảng năm 500 sau công nguyên, Châu Âu bắt đầu một thời kỳ của các cuộc xâm lược và bất ổn xã hội, lúc này chỉ có Giáo Hội Công Giáo La Mã là cấu trúc xã hội ổn định duy nhất. Thông qua Giáo Hội, nghề trồng nho và kỹ thuật làm rượu vang cần cho Thánh Lễ  được gìn giữ.

Phân loại rượu vang

Rượu vang đỏ

Rượu vang đỏ là rượu vang được làm từ nhiều giống nho đỏ (hoặc đen) khác nhau. Do nước ép từ thịt nho là nước hoa quả không màu cho nên màu của rượu phụ thuộc vào màu của vỏ nho và thời gian vỏ nho tiếp xúc với nước ép nho.

Màu sắc thực sự của rượu vang có thể từ màu tím, điển hình của rượu vang trẻ, thông qua màu đỏ cho rượu vang trưởng thành, màu nâu cho rượu vang đỏ ủ lâu hơn. Nước ép từ hầu hết các loại nho tím thật sự là màu xanh lục, màu đỏ xuất phát từ sắc tố anthocyan (còn gọi là anthocyanins) có trong vỏ ngoài của quả nho, ngoại lệ là các giống teinturier tương đối hiếm gặp. Rượu vang đỏ trẻ (tức ủ chưa đủ thời gian) thường chứa nhiều tannin. Theo thời gian tannin giảm bớt và hòa quyện hài hòa với các thành phần khác của rượu chính vì vậy rượu vang đỏ thường để ủ lâu hơn rượu vang trắng.

Rượu vang đỏ cũng có một số mùi vị đặc trưng như mùi anh đào, mùi nho khô, mùi dâu tây, mùi quả mâm xôi, mùi quả phúc bồn tử, mùi quả lý chua, mùi quả lý gai, mùi quả sung, mùi hạt tiêu (trắng và đen), mùi coca, mùi da, mùi bánh mì nướng, mùi khói, mùi cam thảo, mùi café moka, mùi quế, mùi hành tỏi…. Các nhà sản xuất thường pha trộn các loại nho để tạo ra một hương vị đặc trưng.

rượu vang đỏ

Rượu vang trắng

Quá trình lên men của bột giấy không màu tạo ra rượu vang trắng. Nho mà rượu vang trắng được sản xuất thường có màu xanh lá cây hoặc màu vàng. Một số giống rất nổi tiếng, chẳng hạn như Chardonnay, Sauvignon, và Riesling. Rượu vang trắng khác được pha trộn từ nhiều giống, chẳng hạn như Tokay, Sherry và Sauternes. Nho có vỏ sẫm màu có thể được sử dụng để sản xuất rượu vang trắng nếu vỏ nho được loại bỏ sớm hơn.

Rượu vang trắng có nồng độ nhẹ rất đặc trưng. Những hương vị đặc trưng của rượu vang trắng như mùi cam bưởi, mùi táo, lê, nho, chanh, dứa, mật ong, mùi dưa hấu, mùi bơ, mùi hoa, mùi cỏ và thảo dược, mùi vị riêng. Rượu vang trắng uống khi ăn đồ hải sản hoặc các loại gia cầm. Các nhà khoa học tại Đại học Montpelier (Pháp) đã chế tạo thành công loại vang trắng có ích cho sức khỏe tương đương rượu vang đỏ. Rượu Paradoxe Blanc chứa hàm lượng polyphenol (chất chống ôxy hóa) cao gấp 4 lần các loại vang trắng bình thường.

rượu vang trắng

Rượu vang hồng

Một loại rượu vang hồng kết hợp một số màu sắc từ vỏ nho, nhưng không đủ điều kiện để ra màu được như rượu vang đỏ. Nó có thể là loại rượu vang lâu đời nhất được biết đến, vì rượu vang hồng được tạo ra rất dễ dàng. Màu hồng có thể từ một màu cam nhạt đến màu tím sống động, tùy thuộc vào các loại nho được sử dụng và kỹ thuật làm rượu vang. Có ba cách chính để tạo ra rượu vang hồng: Tiếp xúc với vỏ (cho phép vỏ sậm màu để nhuộm) nhưng vỏ không nằm lâu trong nước nho (chỉ từ 1 đến 3 ngày). Saignée, nghĩa là loại bỏ nước ép từ sớm trong quá trình lên men. Và cách cuối cùng là pha trộn, có thể trộn từ 10-20% rượu vang đỏ để làm rượu vang hồng xửi bọt (sparkling wine) hay champagner hồng, tuy vậy cách này không phổ biến lắm ở các vùng trồng nho).

Hương vị chính của rượu vang hồng thường là trái cây đỏ, hương hoa, cam quýt, và dưa hấu, với hương vị xanh mát dễ chịu khi kết thúc giống như cần tây hoặc đại hoàng. Tất nhiên, tùy thuộc vào loại nho rượu vang hồng được tạo ra sẽ thay đổi rất nhiều hương vị. Và do không được ngâm với vỏ nho lâu cho nên chúng cũng không có những hương thơm giống vang đỏ hay chất chát của vỏ nho.

rượu vang hồng

Rượu vang trái cây

Rượu vang từ các loại trái cây khác, chẳng hạn như táo và quả, thường được đặt tên theo loại trái cây được sản xuất kết hợp với từ "rượu vang" (ví dụ: rượu táo và rượu vang cao tuổi) và được gọi chung là rượu vang hoặc rượu vang quốc gia (đừng nhầm lẫn với thuật ngữ tiếng Pháp vin de pays). Khác với các giống nho truyền thống được sử dụng để làm rượu vang, hầu hết các loại trái cây tự nhiên đều thiếu đường đủ men, độ axit tương đối thấp nên rất khó để thúc đẩy hoặc duy trì quá trình lên men. Đây có lẽ là một trong những lý do chính tại sao rượu vang có nguồn gốc từ nho có lịch sử phổ biến hơn các loại khác, và tại sao các loại rượu vang đặc biệt chỉ giới hạn ở một số ít vùng có đặc tính trồng nho.

rượu vang trái cây

Sản phẩm rượu vang khác và rượu vang dựa trên tinh bột

Trong những trường hợp sau này, thuật ngữ "rượu vang" đề cập đến sự giống nhau về hàm lượng cồn chứ không phải là quá trình sản xuất. Việc sử dụng thương mại từ tiếng Anh "rượu vang" (và tương đương của nó trong các ngôn ngữ khác) được luật pháp bảo vệ ở nhiều khu vực pháp lý.

Các loại đồ uống khác gọi là "rượu vang", chẳng hạn như rượu lúa mạch và rượu gạo (ví dụ: rượu sake), được làm từ nguyên liệu tinh bột và tương tự bia hơn rượu vang truyền thống, trong khi rượu gừng được bổ sung rượu mạnh .

rượu vang và tinh bột

Một số siêu thị Anh đã bị chỉ trích vì bán đồ uống chỉ chứa 75% rượu vang, nhưng vẫn được tiếp thị như rượu vang. Tổ chức quốc tế Vine and Wine yêu cầu rằng "đồ uống có cồn" phải chứa tối thiểu 75% rượu vang, tuy nhiên nhà sản xuất không phải tiết lộ thành phần của 25% còn lại.

Thông tin liên hệ : Công ty xuất nhập khẩu Thanh Niên

Showroom: 148 Điện Biên Phủ phường 17 quận Bình Thạnh TPHCM

Hotline: 0939 23 33 55